Refferendwm Iwerddon ar Ddiddymu’r 8fed Diwygiad Polly Manning, Swyddog Menywod Plaid Ifanc

Dydd Gwener y 25 o Fai 2018 bydd pobl Gweriniaeth Iwerddon yn bwrw eu pleidlais mewn refferendwm a allai arwain at un o’r penderfyniadau deddfwriaethol pwysicaf erioed i fenywod yn Iwerddon. Mae menywod wedi cael eu hystyried yn droseddwyr am gael erthyliad yn Iwerddon ers 1961, ond roedd yr ofn, y stigma, y boen a’r perygl sy’n gysylltiedig â’r weithred yn bodoli ddegawdau ynghynt.

Yn ystod y cyfnod ymgyrchu sydd wedi arwain at y bleidlais dyngedfennol hon, rydym wedi darllen am brofiadau torcalonnus menywod o Iwerddon, sydd yn ddewr iawn wedi rhannu eu straeon am erthyliad â’r byd; er enghraifft, brych wedi’i adael i bydru yn y groth, babanod wedi’u geni’n farw, doctoriaid yn gorfod gwrthod triniaeth i gleifion er eu bod yn dioddef yn enbyd, a theithiau unig ar draws Môr Iwerddon er mwyn cael erthyliad saff a chyfreithon.

Wrth gwrs, mae ymgyrchwyr dros bleidlais ‘Na’ yn y refferendwm wedi ceisio codi braw am y mater, o chodi cywilydd ar fenywod. Mae eu dadleuon wedi bod yn geidwadol, ond hefyd yn ffwndamentalaidd ac yn sarhaus i fenywod – a phob dadl wedi’i seilio ar y syniad nad yw menywod yn gymwys i wneud penderfyniadau am ei chorff ei hun.

Er y byddai pleidlais ‘Ie’ yn y refferendwm hwn yn agor y drws i newid cyfreithiol rhesymegol a fyddai’n gwella iechyd a lles miloedd o fenywod, byddai’r effaith ddiwylliannol yn llawer mwy na hyn. Byddai pleidlais ‘Ie’ yn datgan bod menywod yn annibynnol, yn gyfrifol, ac yn haeddu’r cyfle i gael y gair olaf ar eu lles eu hunain. Yn waelodol, mae’n gydnabyddiaeth eu bod fel dinasyddion yn gydradd â dynion, sydd bob amser wedi gallu cerdded i ffwrdd oddi wrth feichiogrwydd dieisiau.

Hoffai Plaid Ifanc fanteisio ar y cyfle i fynegi ein hedmygedd a’n cefnogaeth lwyr i’r grwpiau a’r unigolion ledled Gweriniaeth Iwerddon sydd wedi ymgyrchu mor ddiwyd dros bleidlais ‘Ie’ yn ystod y blynyddoedd a’r wythnosau diwethaf. Mae eich gwaith wedi’i seilio ar y gwerthoedd ffeministaidd rydym fel mudiad yn ceisio eu hyrwyddo yn ein gwaith. Hoffem hefyd fynegi ein parch a’n cydymdeimlad â phob menyw ddewr sydd wedi rhannu ei phrofiad o erthyliad yn ystod yr ymgyrch, yn ogystal â phawb sydd wedi ymroi i frwydro dros hawliau atgenhedlu menywod yn Iwerddon ar hyd y canrifoedd.

Filed under: Uncategorised

Gadael Ymateb

Ni fydd eich cyfeiriad e-bost yn cael ei gyhoeddi. Mae'r meysydd gofynnol yn cael eu marcio *